Sprzedali ziemię Niemcom.

Skocz do ostatniego uzupełnienia

2016-06-21 / 12:49:53
Niniejsze opracowanie powstało na podstawie akt znajdujących się
w Archiwum Państwowym w Poznaniu.

 

Lp. Kto Komu Gdzie Ile Rok Uwagi
1 Balcerowicz Radzyna 250 mórg
2 Bank Kredytowy w Poznaniu dawniej Spółka Rolników Parcelacyjna Liszkowskie Olędry pow. inowrocławski 1914
3 Barczak Żerniki pow. Żnin
4 Michał Bartkowiak Pyszczyn pow. gnieźnieński 20 ha 1887 czarna księga
5 Basiński w Bolesławowie gospo-   darstwo 1913
6 Jan Bąkowski Kom. Kol. Chłądowo pow. witkowski 507 ha 1887 czarna księga
7 Franciszek Bembenek Kom. Kol. Jaroszewo pow. żniński 65 ha 1888 czarna księga
8 Jerzy Bilażewski Kom. Kol. Miłosławice pow. wągrowiecki 574 ha 1897 czarna księga
9 Błochowiak Kołaczkowo pow. szubiński 1370 mórg 1913
10 Bolesław Błociszewski Kom. Kol. Przecław pow. obornicki 654 ha 1894 czarna księga
11 Jan hr Bniński Kom. Kol. Modliszewo pow. gnieźnieński 944 ha 1912 czarna księga
12 Marya hr Bnińska z d. Sobierajska Kom. Kol. Żerniki i Wincentowo pow. żniński 705 ha 1886 czarna księga
13 Stanisław Bosadzki Kom. Kol. Otoczno pow. wrzesiński 15 ha 1906 czarna księga
14 Józef Brejski Kom. Kol. Christfelde [Chrystkowo] pow. świeckim 72 ha 1905 czarna księga
15 Konstanty Breza Kom. Kol. Lednogóra 949 ha 1888 czarna księga
16 Brunner ? Kom. Kol. Parchanie pow. Inowrocław 1500 mórg 1913
17 Józef Brzózkowski gospodarstwo w Żabnie pow. mogileński 1914
18 Budzyński Kom. Kol. Radojewice pow. inowrocławski 1,09 ha 1902 czarna księga
19 Antonina Całbecka Kom. Kol. w Świerczynie pow. toruński 27 ha 1898 czarna księga
20 Cendler Kom. Kol. w Rogoźnie pow. obornicki 104 ha 1905 czarna księga
21 Nepomucen Chełkowski Kom. Kol. Sośnica pow. Krotoszyn 841 ha 1896 czarna księga
22 Tadeusz Chosłowski Kom. Kol. Ułanowo pow. gnieźnieński 631 ha 1892 czarna księga
23 Władysław Chosłowski Kom. Kol. Głuchowo pow. koźmiński 414 ha 1891 czarna księga
24 Edmund Chrzanowski Kom. Kol. Ostrowo pow. wągrowiecki 197 ha 1899 czarna księga
25 Lech Chrzanowski Kom. Kol. Ruda pow. wągrowiecki 25 ha 1899 czarna księga
26 Władysław Chrzanowski Kom. Kol. Brudzew pow. wrzesiński 705 ha 1894 czarna księga
27 Kaźmierz Chrzanowski Kom. Kol. Pułkowo małe pow. wąbrzeski 860 ha 1901 czarna księga
28 Kazimierz Chrzanowski Kom. Kol. Katarzynowo pow. wrzesiński 338 ha 1900 czarna księga
29 Lech Chrzanowski Kom. Kol. Stanisławowo pow. wrzesiński 250 ha 1893 czarna księga
30 Chudzińska w Rzadkwinie 70 mórg 1912
31 G. Chylewski Kom. Kol. w Włościborzu pow. złotowski 24 ha 1899 czarna księga
32 Ciepłoch z ?, posiadłość w Reimerowie 63 morgi 1913
33 Cieszyński z Nowegomiasta Kraynikowi przedtem z Radomnic 750 mórg
34 Kraynik Brandtowi 4 włóki-750 mórg
35 Mikołaj Cięgotura Kom. Kol. w Inowrocławiu 8,5 ha 1904 czarna księga
36 Józef Czajka Kom. Kol. w Pyszczynie pow. gnieźnieński 21 ha 1887 czarna księga
37 Bolesław Czapski Kom. Kol. Cerekwica pow. jarociński 467 ha 1888 czarna księga
38 Jan Czapski Kom. Kol. Bobrowo pow. brodnicki 965 ha 1887 czarna księga
39 Julian Czarliński Kom. Kol. Bukówiec pow. kościerski 882 ha 1887 czarna księga
40 hr Czarnecki Leon Kom. Kol. Pakosław pow. rawicki 1401 ha 1903 czarna księga
41 Czarnecki firmie w Tucholi pod Pokrzydowem pow. brodnicki 120 mórg 1912
42 Dąbrowski Teofil Kom. Kol. Wilcza pow. bydgoski 6,64 ha 1902 czarna księga
43 Franciszek Dąmbski Kom. Kol. Konary pow. inowrosławski 681 ha 1888 czarna księga
44 Bronisław Dobrogoyski firmie górniczej Giesches Erben Jedlin pow. pszczyński 2400 mórg 1913
45 Stanisław Dobrogojski Kom. Kol. Mielżyn pow. witkowski 450 ha 1906 czarna księga
46 Franciszek Dormanowski Kom. Kol. Krzyszkowo pow. poznański zach. 97 ha 1900 czarna księga
47 Andrzej Drogowski Kom. Kol. Strzyżewko pow. jarociński 274 ha 1888 czarna księga
48 Jan Drzewiecki Kom. Kol. w Mącznikach pow. gnieźnieński 9,75 ha 1887 czarna księga
49 Jan Drzewucki Kom. Kol. Żydówka 6 pow. bydgoskim 56 ha 1905 czarna księga
50 Mieczysław Dziembowski Kom. Kol. Kłudzin pow. wągrowiecki 436 ha 1899 czarna księga
51 Dr Czesław Dziembowski Kom. Kol. Podlesie pow. wągrowiecki 506 ha 1897 czarna księga
52 Władysław Dziembowski Kom. Kol. Kruszewo pow. wągrowiecki 361 ha 1900 czarna księga
53 Ekowski Zygmunt za pośrednictwem Benerubanku Kolonizacji Małgorzatowo pod Torumiem 1914
54 W. Fischbach Kom. Kol. hotel w Kłecku pow. gnieźnieński 0,06 ha 1904 czarna księga
55 Fischbach Kom. Kol. Zrazim pow. żniński 290 ha 1887 czarna księga
56 Michał Frala Kom. Kol. w Biskupicach pow. gnieźnieński 40 ha 1887 czarna księga
57 Fryder żydowi Drążanek 1913
58 Frydrychowicz Bronisław Kom. Kol. Wilcza w pow. bydgoskim 387 ha 1902 czarna księga
59 Gajtkowski Władysław w Piwnicach pow. brodnicki 75 mórg
60 Gałuszewski Teofil Wanowowi z Orli w Grucie pod Radzynem 100 mórg 1913
61 Gamrat Kom. Kol. w Maleninie 18 ha 1903 czarna księga
62 Emanuel Genge Kom. Kol. Węgierki w pow. wrzesińskim 469 ha 1886 czarna księga
63 Gierok Kom. Kol. w Maleninie pow. witkowski 14 ha 1903 czarna księga
64 Gółowczewski Kom. Kol. w Strucfonie w pow. chełmińskim 85 ha 1905 czarna księga
65 Golczowa Prakseda z Łubieńskich Kom. Kol. Czewojewo w pow. żnińskim 837 ha 1887 czarna księga
66 Gołembiewski Kom. Kol. w Lisewie pow. chełmiński 1906 czarna księga
67 Gołembiewski handlarz bydłem Mittelstandskessie w Górze pow. mogileński 360 mórg 1913
68 Florian Gółkowski Kom. Kol. Ostrowite pow. wąbrzeski 950 ha 1901 czarna księga
69 Górny z Zaniemyśla pomagał w zaprzepaszczeniu gospodarstwa w Dąbrowskich Olędrach przez J.Lemańskiego 108 mórg 1913
70 Maciej Górny w Baranowie pow. gnieźnieński 25 ha 1887 czarna księga
71 dr Górski Kom. Kol. na Kaszubach – Stężyła 1700 mórg 1914
72 Jan Górski Kom. Kol. Lipie pow. bydgoski 155 ha 1905 czarna księga
73 Goryński zaprzepaścił:                    1) mniejszą posiadłość w Pieńkach pow. wąbrzeski   2) gospodarstwo w Grucie pow. grudziądzki 1914
74 Jan Gostomski Kom. Kol. Zajezierze pow. wrzesiński 139 ha 1888 czarna księga
75 Ignacy Grabowski Kom. Kol. Żurawiniec pow. żniński 479 ha 1887 czarna księga
76 Marian Wczele-Grabski Kom. Kol. Wróble pow. strzeliński 707 ha 1905 czarna księga
77 Antoni baron Graerc Kom. Kol. Wałdowo pow. złotowski 1109 ha 1893 czarna księga
78 Ludwik baron Graerc Kom. Kol. Orchowo pow. mogileński 1245 ha 1890 czarna księga
79 Ludwik baron Graerc Kom. Kol. Głowikowo pow. mogileński 543 ha 1890 czarna księga
80 Stanisław Graff Kom. Kol. Czechy pow. gnieźnieński 255 ha 1889 czarna księga
81 Granica Wincenty z za Rybna ewangelikowi ze Szczepanek 100 mórg 1914
82 Emil Grąbczewski Kom. Kol. Barchnowy pow. starogardzki 395 ha 1890 czarna księga
83 W. Gregor Kom. Kol. w Przysiersku pow. świecki 52 ha 1905 czarna księga
84 Gregorkiewicz w Lalkowach 100 mórg 1914
85 Grochowiecki ( jest agentem kolonizacji) Kom. Kol. w Kostrzynie pow. średzki 9 ha 1905 czarna księga
86 Józef Grochowski Kom. Kol. w Michałowie pow. średzki 98 ha 1905 czarna księga
87 Józef Gruchałła z braćmi Kom. Kol. Nowy Glincz w pow. kartuskim 348 ha 1902 czarna księga
88 Jan Grudzielski Kom. Kol. Sędziwojewo pow. wrzesiński 492 ha 1890 czarna księga
89 Gryza Niemcowi w Wielkich Brudzawach 45 mórg 1914
90 Władysława Gutowska z Krasickich Kom. Kol. Ruchocin w pow. witkowskim 953 ha 1887 czarna księga
91 Hoffmann Kom. Kol. w Tarnowie pow. pozn. zach. 41 ha 1895 czarna księga
92 Łukasz Hoffman Kom. Kol. w Woli Skorzęckiej pow. witkowski 66 ha 1887 czarna księga
93 Hoppe Jan innowiercy w Mąkowarsku dom z ogrodem 1913
94 Hoppe Karol Kom. Kol. Buszkowo pow. bydgoski 171 ha 1903 czarna księga
95 Bolesław Hutek Kom. Kol. w Gąńczu pow. żniński 19 ha 1904 czarna księga
96 Ludwik Nostiz-Jackowski Kom. Kol. Skotniki pow. wrzesiński 336 ha 1893 czarna księga
97 Janicka Kom. Kol. w Miałach pod Trzemesznem 800 mórg 1914
98 Nikodem Jankowiak Kom. Kol. w Wojciechowie pow. jarociński 7 ha 1887 czarna księga
99 Julian Jaraczewski Kom. Kol. Lipno pow. śmigielski 482 ha 1890 czarna księga
100 Jeschke Teofila z d. Pawłowska Kom. Kol. w Połajewie pow. obornicki 218 ha 1902 czarna księga
101 Damazy Jędrzejewski Kom. Kol. w Mirotkach pow. starogardzki 43 ha 1902 czarna księga
102 Józef Jóźwiak Kom. Kol. w Szczepanowie pow. mogileński 16 ha 1905 czarna księga
103 Jędrzejak Walenty pomiedzy Niemców z Jastrowia pow. szamotulski – rozparcelował 70 mórg 1913
104 Ludwik Jurek ze Żnińskich Hub Mittelstandskessie w Dziewierzewie pow. żniński 78 mórg 1914
105 Józef Kaczmarek Kom. Kol. w Wielkich Gułtowach pow. wrzesiński 11 ha 1888 czarna księga
106 Kazimierza Kalksteina spadkobiercy Kom. Kol. Mieleszyn pow. gnieźnieński 430 ha 1892 czarna księga
107 Jadwiga z Kossowskich Kamińska Kom. Kol. Napole I w pow. wąbrzeskim 240 ha 1902 czarna księga
108 Józef Kaniasty z Duszna Kom. Kol. za pośrednictwem kapitana pozasłużbowego Grabskiego 140 mórg 1913
109 Kaniasty obcemu w Zielińcu pod Poznaniem 250 mórg 1914
110 Stanisław Karalus Kom. Kol. w Węgierkach pow. wrzesiński 8 ha 1905 czarna księga
111 Karłowski Stanisław Kom. Kol. Albertynowo w pow. wągrowieckim 178 ha 1903 czarna księga
112 Karpiński Kom. Kol. w Wełnicy pow. gnieźnieński 27 ha 1904 czarna księga
113 Marceli Karpiński Kom. Kol. Węgrzynowo pow. jarociński 221 ha 1897 czarna księga
114 Kasprowicz Ludwik Kom. Kol. Janówiec 1914
115 Bernard Katerla Kom. Kol. Michalcza w pow. gnieźnieński 324 ha 1887 czarna księga
116 Wojciech Katerla Kom. Kol. w Imielniku pow. wągrowiecki 9 ha 1888 czarna księga
117 Wojciech Katerla Kom. Kol. Jaroszewo pow. wągrowiecki 495 ha 1887 czarna księga
118 Wacław Kautz, Świtalscy i Ekowski Kom. Kol. Kobelnicę i Witowice w pow. strzelińskim 791 ha 1904 czarna księga
119 Kędzierski Kom. Kol. w Wirkach pow. pozn. zach. 45 ha 1905 czarna księga
120 Nepomucen Kierski Kom. Kol. w Pol. Brzeźnie pow. wągrowiecki 786 ha 1902 czarna księga
121 Jan Klimaszewski Kom. Kol. w Wilkowie pow. złotowski 18 ha 1905 czarna księga
122 Tomasz Klupczyński Kom. Kol. Grodziszczku pow. szamotulski 56 ha 1905 czarna księga
123 Ignacy Knast Kom. Kol. w Drachowie 3 pow. mogileński 98 ha 1905 czarna księga
124 Franciszek Kobyliński Kom. Kol. Kijewo pow. chełmiński 379 ha 1887 czarna księga
125 Józef Kolski Kom. Kol. Wysoka pow. wągrowiecki 378 ha 1889 czarna księga
126 Stan. Kołodziej Niemcowi w Niedźwiedziu pow. ostrzeszowski 40 mórg 1899
127 Antoni Komorowski Niemcowi w Krzywem Kolanie pow. strzeliński 41 mórg 1914
128 Konieczka Niemcowi w Bolesławowie (swe gospodarstwo) 1913
129 Końszczyk Józef Kom. Kol. w Mąkownicy pow. witkowski 27 ha 1903 czarna księga
130 Józef Kotecki Kom. Kol. Otoczno pow. wrzesiński 6 ha 1890 czarna księga
131 Fundacja Kotwiczów: Szaretki Poznań Kom. Kol. Nojewo pow. szamotulski 1330 ha 1892 czarna księga
132 Jan Kowalewski Kom. Kol. w Buszkowie pow. szubiński 1 ha 1890 czarna księga
133 Kozłowski Kom. Kol. W. Bałowki pow. lubawski 47 ha 1888 czarna księga
134 Kranz Niemcowi majątek Sośnie pow. brodnicki
135 Krause Stefan Kom. Kol. M. Sokolniki pow. szamotulski 438 ha 1903 czarna księga
136 Andrzej Krause Kom. Kol. w Wilkowie pow. złotowski 25 ha 1905 czarna księga
137 Łazarz Krause Kom. Kol. Wesółki pow. pleszewski 340 ha 1891 czarna księga
138 Krayniak Niemcowi folwark Czterywłóki 750 mórg
139 Krela Kom. Kol. w Szczepankowie pow. szamotulski 43 ha 1905 czarna księga
140 Ignacy Krenz Kom. Kol. w Świdnicy pow. wschowski 14 ha 1901 czarna księga
141 Franciszek Kruszyński Kom. Kol. Sokolniki pow. gnieźnieński 343 ha 1886 czarna księga
142 Kryszak Niemcowi w Dębłowie 70 mórg 1913
143 Sylwester Krzyśko Kom. Kol. folwark Sierakówko pow. obornicki 105 ha 1913
144 Józef Kulpa Kom. Kol. gościniec w Kruszce pow. wyrzyski 0,77 ha 1905 czarna księga
145 Kunz Kom. Kol. Bierzglin pow. wrzesiński 156 ha 1888 czarna księga
146 Gustaw Kurek Kom. Kol. Rosnowo w pow. chełmińskim 115 ha 1905 czarna księga
147 Gustaw Kurek Kom. Kol. Rotnowo pow. wąbrzeski 111 ha 1900 czarna księga
148 Gustaw Kurek Kom. Kol. Wiewiórki pow. chełmiński 97 ha 1899 czarna księga
149 Kurkowiak Kom. Kol. w Krzywiniu pow. kościański 38 ha 1905 czarna księga
150 Kutzera Kom. Kol. w Maleninie pow. witkowski 28 ha 1903 czarna księga
151 Konstanty Kutzner Kom. Kol. Trzeciewice pow. bydgoski 125 ha 1905 czarna księga
152 Bank Kwilecki Potocki Kom. Kol. Radłowo pow. mogileński 735 ha 1887 czarna księga
153 Kwossek Tomasz Kom. Kol. w Mąkownicy pow. witkowski 108 ha 1903 czarna księga
154 Wład. Laskowski (spadkob.) Kom. Kol. Runowo pow. wągrowiecki 614 ha 1887 czarna księga
155 J. Lemański Niemcowi Dąbrowskie Olędry 108 mórg
156 Marcin Lewandowski Kom. Kol. w Kaczanowie pow. Września 22 ha 1897 czarna księga
157 Julian Lewandowski Kom. Kol. Sokolniki pow. wrzesiński 765 ha 1887 czarna księga
158 Liberkowski Kom. Kol. w Witkowie pow. witkowski 10 ha 1904 czarna księga
159 Liss niemczykowi w Dzichowie 10 mórg
160 Ludwik Lniski Kom. Kol. Sitówiec pow. bydgoski 141 ha 1904 czarna księga
161 Teodor Łabuszewski Kom. Kol. Skarlin pow. lubawski 38 ha 1888 czarna księga
162 Łada Kom. Kol. w Radojewicach pow. inowrocławski 6,86 ha 1897 czarna księga
163 Jan Łagoda Kom. Kol. w Sikorzynie pow. gostyński 27 ha 1905 czarna księga
164 Konstanty Łuczkowski Kom. Kol. Sadłogoszcz pow. szubiński 489 ha 1886 czarna księga
165 Ignacy Łukowski Kom. Kol. Biechowo pow. wrzesiński 401 ha 1891 czarna księga
166 Jakub Łysakowski Kom. Kol. Lipie pow. witkowski 256 ha 1887 czarna księga
167 Machowicz Maksymilian Kom. Kol. w Wrześni 5 pow. wrzesiński- dom – powstał Kaüfhans 1904 czarna księga
168 Teofil Maciejewski Kom. Kol. w Cieleszynie pow. świecki 90 ha 1897 czarna księga
169 Fr. Maćkowiak – współudziału wypierają się publicznie synowie Maćkowiaka (byłego prezesa Sokoła i czł. Zarządu Banku Ludowego) Niemcowi w Krobi 70 mórg 1913
170 Bernard Majer Bauerbank Łasinek pow. grudziądzki 1700 mórg 1913
171 Bolesław Majer Kom. Kol. Mózgowo pow. suski 1600 mórg
172 Józef Malczewski Kom. Kol. Świniary pow. gnieźnieńskim 861 ha 1886 czarna księga
173 Antoni Małecki Kom. Kol. Gomiany pow. kępiński 514 ha 1904 czarna księga
174 Manthey Maksymilian Kom. Kol. Gogolin pow. bydgoski 178 ha 1902 czarna księga
175 Franciszek Marchlewski Kom. Kol. Nowydwór pow. lubawski 74 ha 1887 czarna księga
176 Walenty Marciniak Kom. Kol. Żółcz pow. witkowski 13 ha 1897 czarna księga
177 Marosz Józef Kom. Kol. w Mąkownicy pow. witkowski 3,15 ha 1903 czarna księga
178 Matczyński Dragasz pod Grudziądzem nabyty z rąk polskich zaprzepaścił 1912
179 Matecki Wawrzyn Kom. Kol. w Mąkownicy pow. witkowski 2,41 ha 1903 czarna księga
180 Mayer Leon Niemcowi Łasinek pow. grudziądzki 1600 mórg 1913
181 Józef Mazgaj Kom. Kol. Stawiska pow. mogileński 120 ha 1905 czarna księga
182 W. Mężydło Kom. Kol. w Drachowie I pow. witkowski 25 ha 1905 czarna księga
183 Miczyński Maksymilian Kom. Kol. w Mąkownicy pow. witkowski 3,52 ha 1903 czarna księga
184 Ludwik Mieczkowski Kom. Kol. Belencin pow. jarociński 1073 ha 1888 czarna księga
185 Mielcuszny Antoni Kom. Kol. w Dusznie 204 Morgi 1914
186 Mieloch innowiercy folwark we wsi Weschkau 300 mórg 1913
187 Józef hr Mielżyński Kom. Kol. Ryńsk pow. wąbrzeski 3778 ha 1886 czarna księga
188 Miklke Walenty Niemcowi w Nowym młynie pow. wyrzyski 7 mórg
189 Miś Mittelslandskasie z Potrzymowa 118 mórg 1913
190 Henryk Dzierżykraj-Morawski Kom. Kol. Czeluścin pow. gostyński 660 ha 1896 czarna księga
191 Mieczysław Moszczeński Kom. Kol. Niemczynek pow. wągrowiecki 781 ha 1900 czarna księga
192 Antoni Moszczeński Kom. Kol. Strzeszkowo pow. wągrowiecki 262 ha 1901 czarna księga
193 Józef Moszczeński Kom. Kol. Arkuszewo pow. gnieźnieński 463 ha 1893 czarna księga
194 Franciszek Moszczeński Kom. Kol. Dziewierzewo pow. żniński 1574 ha 1890 czarna księga
195 Mrówczyński Seidlerowi w Sokolnikach 70 mórg 1912
196 Dr Leon Mukułowski Kom. Kol. Kowalew pow. pleszewski 393 ha czarna księga
197 Jadwiga hr Mycielska i opiekunowie Kom. Kol. Skórki i Niedźwiady pow. żniński 609 ha 1888 czarna księga
198 Nadworny Niemcowi na wybudowaniu radzyńskim 80 mórg 1913
199 Bracia Napierała Kom. Kol. Sękowo pow. szamotulski 163 ha 1900 czarna księga
200 Piotr Narzymski Kom. Kol. Nowe Horniki pow. kościerski 213 ha 1902 czarna księga
201 Wiktor Nasierowski Kom. Kol. W. Góreczki pow. rawickim 337 ha 1887 czarna księga
202 Jan Nawrocki Kom. Kol. w Nowejwsi pow. wrzesiński 25 ha 1900 czarna księga
203 Piotr Nawrot Kom. Kol. w Mroczeński łące pow. kępiński 14 ha 1904 czarna księga
204 Maryan Nelke Niemcowi z Żurawiej Kempy pow. świecki 1878
205 Neyman Kom. Kol. Ślązkowo pow. rawicki 499 ha 1886 czarna księga
206 Nepomucen Niemojowski Kom. Kol. Pogrzybowo itd. pow. odolanowski 2684 ha 1893 czarna księga
207 Ludwik Niesiołowski Kom. Kol. Wronowo pow. strzeliński 405 ha 1900 czarna księga
208 Feliks Nowacki Kom. Kol. w Krotoszynie 3 ha 1905 czarna księga
209 Franciszek Wołdawski Kom. Kol. Wałdówko pow. kościerski 192 ha 1888 czarna księga
210 Nowak Antoni Kom. Kol. w Połajewie pow. obornicki 88 ha 1902 czarna księga
211 Jan Nowak (gościnny) Kom. Kol. w Sierakówku pow. obornicki 26 ha
212 Józef Nowak Kom. Kol. Nowejwsi pow. wrzesiński 109 ha 1891 czarna księga
213 Leon Nowak Gdańskiemu Bankowi Kredytowemu w Krupinie gospodarstwo 1914
214 Nowicki Piotr Kom. Kol. w Hermanowie i Ostrowitem pow. wyrzyski 79 ha 1903 czarna księga
215 Nowicki Piotr Kom. Kol. w Trzemżalu pow. mogileński 25 ha 1902 czarna księga
216 Marcin Nowicki Kom. Kol. w Daleszynie pow. gostyński 11,5 ha 1905 czarna księga
217 Obst Niemcowi w pow. międzyrzeckim 1914
218 Olszewski pomiedzy Niemców rozparcelował Olszewo pow. lidzbarski
219 Antoni Orchowski Kom. Kol. w Otoczni pow. wrzesiński 12 ha 1889 czarna księga
220 Władysław Ossowski Kom. Kol. Racice pow. strzeliński 568 ha 1899 czarna księga
221 Paczkowski Jan Kom. Kol. Bożacin 1913
222 Pakalski fiskusowi w Koniecwałdzie przy szosie malborsko- sztumskiej 80 mórg 1913
223 Franciszek Partyka Niemcowi w pow. świeckim 40 mórg 1878
224 Paszotta koloniście w Osieczku pow. wąbrzeski 60 mórg 1914
225 Michał Paul Kom. Kol. Małe w pow. pozn. zach. 59 ha 1900 czarna księga
226 Pawlak Jan Kom. Kol. w Książnie pow. wrzesiński 12,18 ha 1903 czarna księga
227 Pawski Antoni firmie Beruh Robakowski & Scheffe w Tucholi w Zbicznie pow. brodnicki 124 morgi 1912
228 Parzowie – spadkobiercy Kom. Kol. w Szczepankowie pow. szamotulski 60 ha 1906 czarna księga
229 Stefan Pflaum Kom. Kol. w Jerzykowie pod Biskupicami folwarczek z młynem 1913
230 Piechota Kom. Kol. w Brzeziu pow. czarnkowski 150 mórg 1910
231 Wincenty Pietrzak Kom. Kol. w Kaczanowie pow. wrzesiński 5 ha 1904 czarna księga
232 Pilak Marcin Kom. Kol. w Uścikowie pod Obornikami 80 mórg 1914
233 Piotrowski w ręce niemieckie Wyszanowo pow. kępiński 1000 mórg 1914
234 Jakub Piotrowski Kom. Kol. w Dakowie pow. kwidzyński 30 ha 1887 czarna księga
235 Płoszyński Kom. Kol. Kozłowo pow. mogileński 71 ha 1904 czarna księga
236 Poklatecka Kom. Kol. Ossowo pow. wrzesiński 351 ha 1889 czarna księga
237 Stanisław hr Poniński Kom. Kol. Dominowo i Orzeszkowo pow. średzki 1043 ha 1891 czarna księga
238 Emilia hr Potworowska Kom. Kol. W. Rybno pow. gnieźnieński 886 ha 1891 czarna księga
239 Prabucki król. domenie w Chwałkowie pow. gnieźnieński 160 mórg 1913
240 Józef Prądzyński Kom. Kol. Włościbórz pow. złotowski 1192 ha 1894 czarna księga
241 Tadeusz Pradzyński Kom. Kol. Boguniewo pow. obornicki 416 ha 1887 czarna księga
242 Pszczoliński Bauerbank w Przysiersku (Prusy Król.) 130 mórg 1913
243 Pyżewski Niemcowi w Ostrowie pow. chełm. 30 ha 1913
244 Raciniewski Stanisław Niemcowi Zofiówkę pow. suski 850 mórg 1913
245 Antoni Raczyński Kom. Kol. Krzesiny pow. pozn. zach. 354 ha 1900 czarna księga
246 Radtke Julian Kom. Kol. Piotrkowice pow. żniński 399 ha 1906 czarna księga
247 Radziszewski Kom. Kol. w Partenczynie pow. grudziądzki 39 ha 1904 czarna księga
248 Władysław Raszewski Kom. Kol. Małachowo Kępa pow. witkowski 238 ha 1888 czarna księga
249 Jędrzej Ratajczak Kom. Kol. Brudzynino pow. żniński 21 ha 1904 czarna księga
250 Bron. Ratecki Niemcowi w Ostraszewie pow. lubawski 56 mórg 1913
251 Walenty Rejewski Kom. Kol. Strzyżewo pow. mogileński 340 ha 1888 czarna księga
252 dr Ludwik Rekowski Kom. Kol. Wilkowo w pow. leszczyńskim 2003 ha 1889 czarna księga
253 Reimer Antoni Kom. Kol. w Janówcu pow. żniński 15 ha 1902 czarna księga
254 Bolesław Robaczewski za pośrednictwem Benernbanku Kolonizacji w Buku (Król. Buchwald) pow. grudziądzki 195 mórg 1913
255 Ludwik Rojewski Kom. Kol. Zbrachlin i Cieleszyn pow. świecki 501 ha 1889 czarna księga
256 Rosicki Niemcowi w Bolesławowie 1913
257 Rosiński Banernbank 1000 mórg 1913
258 Zygmunt Różański Kom. Kol. Padzewo pow. mogileński 774 ha 1901 czarna księga
259 Kazimierz Różański Kom. Kol. Gwiazdowo pow. pozn. wschod. 404 ha 1894 czarna księga
260 Teofil Różycki Kom. Kol. Wielkie Tylice pow. lubawski 359 ha 1889 czarna księga
261 Wojciech Rózycki ur. 14.IV.1860 w Dulinowie pow. szubiński Kom. Kol. folwark Ślesin pod Bydgoszczą 320 mórg
262 Rutkowski Berendtowi w Damrowie oberżę i 20 mórg
263 Tomasz Rzepka Kom. Kol. w Strzyżewie pow. witkowski 98 ha 1905 czarna księga
264 Hr. Rzyszczewski (spadkob.) Kom. Kol. Lindeusce pow. wschowski 852 ha 1887 czarna księga
265 Sadłowski Józef Niemcowi w Padniewku pod Mogilnem 40 mórg 1914
266 Sicińska wdowa Kom. Kol. w Kostrzynie pow. średzki 10 ha 1906 czarna księga
267 Jan Skoracki Kom. Kol. w Nowejwsi pow. śmigielski 19 ha 1901 czarna księga
268 Marya Skóraczewska z d. Berger Kom. Kol. w Krotoszynie pow. krotoszyński 3 ha 1904 czarna księga
269 Arnold hr. Skórzewski Kom. Kol. Raszkówek itd. pow. odolanowski 1448 ha 1898 czarna księga
270 Leon hr. Skórzewski Kom. Kol. w Bukówcu pow. świecki 2 ha 1898 czarna księga
271 Leon hr. Skórzewski Kom. Kol. w Kruposzynie pow. świecki 16 ha 1893 czarna księga
272 Leon hr. Skórzewski Kom. Kol. Bukówiec pow. świecki 2248 ha 1893 czarna księga
273 Słabęcki Wojciech agentowi Krzyżownica pow. mogileński 900 mórg 1914
274 Władysław Smogór Kupcowi w Wardunkach pow. obornicki 1914
275 Jan Smyk Kom. Kol. w Chabsku pow. mogileński 28 ha czarna księga
276 Michał Sobiech Niemcowi w Lasicicach pow. leszczyński 105 mórg 1914
277 Sobkowiak (budowlany z Poznania Obstowi w pow. międzyrzeckim – gospodarstwo 1914
278 Helena hr. Sokolnicka Kom. Kol. Łaskowo w pow. żnińskim 914 ha 1892 czarna księga
279 Sommerfed Jan Kom. Kol. w Książnie pow. wrzesiński 12,73 ha 1903 czarna księga
280 Sosna Kom. Kol. w Mąkownicy pow. witkowski 5,51 ha 1903 czarna księga
281 Józef Sowiński Kom. Kol. Chojno pow. brodnicki 402 ha 1902 czarna księga
282 Walenty Spitelniak Kom. Kol. w Pieruszewskich Ol. pow. jarociński 16 ha 1905 czarna księga
283 Franciszek Spychowski Kom. Kol. W. Jeźniki pow. człuchowski 193 ha 1888 czarna księga
284 Konstanty Sulerzyski Kom. Kol. Górki zagajne pow. szubiński 685 ha 1900 czarna księga
285 Stanisław Świetlik Niemcowi w Skarbiewie 400 mórg 1913
286 Jan i Władysław Szczepkowscy z Galicyi Kom. Kol. Prochy pow. śmigielski 804 ha czarna księga
287 Szczepski Kom. Kol. Zdziechowo pow. gnieźnieński 63 ha 1886 czarna księga
288 Szleszak Kom. Kol. z Gniewkowa – gospodarstwo
289 Stanisławostwo Szołdrscy Kom. Kol. Żegrowo pow. śmigielski 504 ha 1902 czarna księga
290 Sztukowski z Leszna Mittelslandskasie folwark Baranowo-Zieliniec pod Swarzędzem 450 mórg 1913
291 Ignacy Szukalski Kom. Kol. Wilkowo pow. złotowski 133 ha 1905 czarna księga
292 Teofil Szulczewski Kom. Kol. Kopaszyn pow. wągrowiecki 270 ha 1887 czarna księga
293 Antoni Szwajcer Kom. Kol. w Kozłace pow. wągrowiecki 35 ha 1899 czarna księga
294 Szymański koloniście Sechaferowi w Sokolnikach pod Wrześnią 70 mórg 1914
295 Antoni i Teofil Szymańscy Kom. Kol. Bielawy pow. żniński 386 ha 1895 czarna księga
296 Szymański Wegnerowi w Żółwinie pow. bydgoski 800 mórg 1913
297 Józef Schulz Kom. Kol. w Łęknie pow. wągrowiecki 31 ha 1905 czarna księga
298 Władysław Stabrowski Kom. Kol. Zużoły pow. żniński 100 ha 1895 czarna księga
299 Stefanowski Alojzy Kom. Kol. w Janówcu pow. żniński 15 ha 1902 czarna księga
300 Steinborn Kom. Kol. Bławaty tuż pod Strzelnem 100 mórg 1914
301 Franciszek Stempski Kom. Kol. Fürztenau pow. grudziądzki 39 ha 1904 czarna księga
302 Strojiński Walenty Kom. Kol. w Naramowicach pow. pozn. wsch. 28 ha 1906 czarna księga
303 Witold Taczanowski Kom. Kol. Pieruszyce pow. pleszewski 833 ha 1891 czarna księga
304 Włodzimierz Taczanowski Kom. Kol. Sławoszew pow. pleszewski 955 ha 1888 czarna księga
305 Władysław Taczanowski Choryń i Jerkę 1913
306 Ignacy Tomaszewski Kom. Kol. w Kozłowie pow. mogileński 76 ha 1899 czarna księga
307 Tomaszewski Antoni Kom. Kol. w Sędziwojewie pow. wrzesiński 5 ha 1904 czarna księga
308 Teodor Tomaszewski Kom. Kol. w Sierakówku pow. obornicki 26 ha 1913
309 Stanisław Trzebnicki Kom. Kol. Tarkowo pow. inowrocławski 499 ha 1898 czarna księga
310 Turowski Kom. Kol. w Krzyszkowie pow. pozn. zach. 1,43 ha 1901 czarna księga
311 Jana Ubisza spadkobiercy Kom. Kol. w Tylicach pow. lubawski 304 ha 1896 czarna księga
312 Umerski Kom. Kol. w Partenczynie pow. grudziądzki 57 ha 1905 czarna księga
313 Urbanowski Zygmunt Kom. Kol. Turostowo pow. gnieźnieński 566 ha 1903 czarna księga
314 Urbański Niemcowi z Wiekowa pod Powidzem 64 morgi 1914
315 Aleksander Wadyński Kom. Kol. Gruszczyn pow. pozn. wschod. 339 ha 1902 czarna księga
316 Walczak pośrednikom z Anapolu pod Jarocinem 220 mórg 1913
317 Jan Waligórski Kom. Kol. Góre pow. pozn. wschód 119 ha 1902 czarna księga
318 Walkowski Kom. Kol. w Mąkownicy pow. witkowski 0,78 ha 1903 czarna księga
319 Stanisław Walter Kom. Kol. Wiśniewsko pow. wągrowiecki 329 ha 1888 czarna księga
320 Józef Wągrowiecki Kom. Kol. Sobiesiernie pow. witkowski 520 ha 1890 czarna księga
321 Zygmunt Węsierski Kom. Kol. Czarne Piątkowo pow. średzki 646 ha 1888 czarna księga
322 Marya Wierzbińska Kom. Kol. Potrzanowo pow. obornicki 463 ha 1902 czarna księga
323 Wikarski Marcin Mittelslandskasie z Łąk pod Strzelnem (gospodarstwo) 300 mórg 1913
324 Wileniski ? Kom. Kol. w Górnej Grupie 1913
325 Jan Wisniewski Kom. Kol. w Margoninie pow. chodzieski 21 ha 1905 czarna księga
326 Wiśniewski i Smudziński Kom. Kol. Charbowo pow. gnieźnieński 306 ha 1904 czarna księga
327 Wlazłowski Waleryan Kom. Kol. w K[??]arkach pow. obornicki 55 ha 1902 czarna księga
328 Jan Wojnowski Kom. Kol. w Łopatkach pow. wąbrzeski 357 ha 1900 czarna księga
329 Jan Wojnowski Kom. Kol. Zgniłobłoty pow. brodnicki 167 ha 1888 czarna księga
330 Wozniak Sz. komisjonerowi z Kopaszyna pow. wągrowiecki 170 mórg 1913
331 Karol Wysocki Kom. Kol. Parkuczyny pow. grudziądzki 246 ha 1902 czarna księga
332 Antoni Zaborowski Kom. Kol. Wyganów pow. koźmiński 503 ha 1891 czarna księga
333 Zabylski firmie parcelac w Tucholi w Karbowie pow. brodnicki 53 morgi 1912
334 Andrzej i Teofila Zagrodzcy Kom. Kol. Kaczanowo pow. wrzesiński 173 ha 1888 czarna księga
335 Żak Szymon firmie parcelac w Tucholi Szlacheckie Kruszyny 1913
336 Zakrzewski Konstanty firmie parcelac w Tucholi Końcyki pow. lubawski 60 mórg 1912
337 Wacław Zakrzewski Kom. Kol. Kleszczewo pow. leszczyński 234 ha 1891 czarna księga
338 Żelewski Kom. Kol. Lipusz pow. kościański 490 ha 1887 czarna księga
339 Jan Ziarnek Kom. Kol. Kruszce pow. wyrzyski 52 ha 1904 czarna księga
340 Władysław Zieleśkiewicz Kom. Kol. Kunowo i Strzelce pow. mogileński 107 ha 1904 czarna księga
341 Żmidziński Paweł Kom. Kol. Włókna 1913
342 Bolesław Żółtowski Kom. Kol. Buszkowo pow. bydgoski 123 ha 1904 czarna księga

2016-06-24 / 23:16:42

Za poniższą przyczyną Dominowo stało się na wiele lat największym  hakatystycznym ośrodkiem w powiecie średzkim.

237 Stanisław hr Poniński Kom. Kol. Dominowo i Orzeszkowo pow. średzki 1043 ha 1891 czarna księga
Źródło: Dz. Pozn. 1869 Nr 217
Źródło: Dz. Pozn. 1869 Nr 217

„Dnia wczorajszego [22.09.1869] odbył się w Pawłowicach pod Lesznem ślub Panny Maryi hr. Mielżyńskiej, córki p. Leona i Felicyi z Potockich hr. Mielżyńskich, z p. Stanisławem hr. Ponińskim z Dominowa, synem znanego i zasłużonego krajowi hr. Edwarda Ponińskiego z Wrześni.”

Źródło: Dz. Pozn. 1871 nr 286
Źródło: Dz. Pozn. 1871 nr 286

„Piszą nam z Wrzesińskiego: Jak z jednej strony boleść nas przejmuje, że znów jednego obywatela ziemskiego naszej narodowości w powiecie mniej posiadamy, tak z drugiej strony pocieszamy się tem, że z rąk polskich do polskich własność takowa przeszła, a to do rąk, z których niezawodnie nie tak łatwo majątek ten do obcych rąk przejdzie.
Majętnością tą jest Orzeszkowo; nabył je pan Stanisław hr. Poniński od pana Stanisława Sokolnickiego za cenę 100,000 tal. z wypłatą wszystkich kapitałów Oby i inni majętniejsi panowie mogli nadal pamiętać, że im więcej troszczyć się będą o nabywanie ziem naszych, tem mniej dozwolą szerzyć się innoplemieńcom a Orzeszkowo Waldnusslandem przezwanem nie zostanie.”

Źródło: Prawda 1891 R 11 nr 51
Źródło: Prawda 1891 R 11 nr 51

„Znaczny szmat ziemi przeszedł na kolonizacyę. P. Stanisław hr. Poniński sprzedał wieś Dominowo w powiecie średzkim, mającą przeszło 700 hektarów rozległości, Komisyi kolonizacyjnej „ze względu na własną wygodę.” Tak samo zrobił p. Łazarz Krauze ze wsią Wesółki w pow. pleszewskim, o obszarze 350 hk., a wreszcie uczynić to zamierza dr Mikułowski z wsią Skrzetuszewo w Gnieźnieńskiem.”

Czym była „Czarna Księga”

Źródło: „Naprzód” z dnia 13 marca 1907 r. R. XVI Nr 71

Żródło: Archiwum Państwowe w Poznaniu.
Żródło: Archiwum Państwowe w Poznaniu.

„Księga hańby.
Pojawiła się niedawno książka, która jak wielki wyrzut sumienia uderza we wszystkie serca polskie, niejako płomienne oskarżenie haniebnej frymarki ziemią na rzecz hakatystycznej komisyi kolonizacyjnej.
Cała, litania nazwisk przesuwa się przed oczyma, nazwisk znanych i pięknie brzmiących, przybranych w karmazynową tradycyę i często w hrabiowskie tytuły, korowody nowoczesnych Targowiczan, którzy wyzbywszy się wszelkiej łączności z ludem polskim, sprzedali to ostatnie, co im jeszcze w dziedzictwie pozostało — swe majątki ziemskie.
„Czarna księga” sprzedawczyków ojczyzny jednak mimo rozlicznych przytoczonych tam faktów, mimo dat i cyfr dokładnych nie uderzyła w sam rdzeń złego, nie wykazała, olbrzymiej różnicy, jaka zachodzi w sprzedaży ziemi ze strony szlachty a ludu wiejskiego.
Oskarża ona wszystkich zarówno bez różnicy stanu, zawodu, wykształcenia, gromem uderza na wszystkich łapczywych grosza judaszowego, a nie baczących na niebezpieczeństwo stąd płynące dla ludu polskiego. Temu też przypisać należy, że autor nie przedstawił stosunku ilościowego szlachty do ludu, by można ocenić, jaki ogromny procent szlachty bierze udział w tem bezecnem dziele, przy małym stosunkowo udziale chłopów i mieszczan. Było to koniecznem ze względu na ogromne różnice intelektualne tych warstw, ze względu na to, że świadomość przestępstwa pod względem narodowym nie tak silnie przejawić się może u ciemnej masy chłopskiej i drobnomieszczańskiej, niż u warstwy, zdającej sobie dokładnie sprawę ze swych czynów, rozumiejącej doskonale ogrom zbrodni przez siebie dokonywanej, a mimo to z zimną krwią, z bezgranicznym cynizmem rzucającej ogromne obszary swych majętności komisyi kolonizacyjnej. Tego brakło w „Czarnej księdze” i to głośną jej wadą.
A teraz przyjrzyjmy się bliżej faktom, dajmy głos cyfrom.
Od roku 1886 do dziś dnia, a więc w przeciągu jednego dwudziestolecia wydał rząd pruski 450,000.000 marek na kolonizacyę ziem-polskich. Za te sumy olbrzymie wykupiono z rąk polskich 400.000 morgów ziemi i to lwią część z rąk szlachty, a zaledwie nikłą od biednego chłopstwa i drobnomieszczaństwa.
W powiecie wąbrzeskim sprzedał hr. M i e l ż y ń s k i 3778 morgów za cenę 2,200.000 marek (dobra Ryńsk).
Hr. B n i ń s k a 705 morgów (dobra Żerniki) za 420.000 marek.
Julian C z a r l i ń s k i 882 morgów.
Jan C z a p s k i 965 morgów za 600.000 marek.
Jadwiga hr. M y c i e l s k a 533 morgów.
Emilia hr. P o t w o r o w s k a 886 morgów za 660.000 marek.
Stanisław hr. P o n i ń s k i 1043 morgów za 907.000 marek.
Dr Ludwik R e k o w s k i 2003 morgów za cenę 1,350.000 marek.
Franciszek M o s z c z e ń s k i 1574 morgów za 1,095.000 marek.
Konstanty B r e z a 949 morgów za 480.000 marek.
Leon hr. S k ó r z e w s k i 2248 morgów za 930.000 marek.
Nepomucen N i e m o j e w s k i 2684 morgów za 1,667.600 marek.
Arnold hr. S k ó r z e w s k i 1448 morgów za 1,250.000 marek.
Leon hr. C z a r n e c k i 1401 morgów za 1.475.000 marek.
Spotykamy tam nieskończony szereg filarów narodu, którzy z lekkiem sercem wyzbyli się ziemi dobrowolnie, bo o ziemi w drodze przymusowej sprzedanej nie wspominamy. W uwagach czytamy: że tysiące ludzi opuściło te dobra sprzedane, skoro tylko komisya kolonizacyjna je objęła. Nadto wychodźctwo wzrosło olbrzymio, około 400.000 głów w przeciągu 10 lat.
A teraz przypatrzmy się stosunkowi nietylko sprzedanej ziemi — rycerskiej i chłopskiej (bo tu olbrzymio przeważa ziemia obszarników) — ale i stosunkowi osób, które tę ziemię sprzedały. W liczbie tych spotykamy 120 szlachciców i 180 gospodarzy. Zestawmy te cyfry z milionową masą chłopstwa w Poznańskiem i niepokaźną kilkutysięczną cyfrą szlachty, a uderzy nas olbrzymi procent frymarczącej ziemią braci szlacheckiej.
A jednak momentu tego nie podnosi wcale prasa polska burżuazyjna. Heca ruska wywołała olbrzymią nagonkę, rozpętała wszelkie instynkty szowinistyczne, prawdziwe orgie święciły pisma, żyjące ze szczucia dwóch bratnich narodów na siebie, sprzedaż ziemi Rusinom, a nawet żydom, uważa się za groźne niebezpieczeństwo dla „polskiego stanu posiadania i polskości”, jednak głos oburzenia nigdy tak żywiołowo nie piętnował haniebnego kupczenia ziemią uherbowanej czeredy, mimo wszystko reprezentującej zawsze i wszędzie, szczególniej na kresach, „prawdziwą polskość”.
A trzeba nadto wglądnąć w przyczyny, zmuszające szlachcica i chłopa do sprzedaży ziemicy ojcowskiej. Chłop zwykle pod grozą licytacyi, z powodu olbrzymiego obdłużenia, w ostatniej konieczności wyzbywa się swej zagrody, on, który latami całemi ciuła grosz w najgorszej udręce na Saksach i w Ameryce, by odkupić swą ziemię; szlachta łakomi się na suty grosz, który daje jej możność pędzenia wesołego żywota, bez troski.
I tak w uwagach czytamy obok uherbowanych nazwisk: „żyje we Wiedniu, w Berlinie i t. d.“ Ci panowie wesołe dni tam spędzają za pieniądze komisyi kolonizacyjnej.
Mimo to „nienarodowymi” są tylko robotnicy polscy zorganizowani, którzy walczą z hakatą, w nich się godzi zawsze, a zapomina się o właściwych targowiczanach.
A kiedy dziś rząd pruski gotuje projekt ekspropriacyjny, bezczelny zamach na prawa ludu polskiego, znowu nie kto inny, jeno „nienarodowi” robotnicy organizacyi socyalistycznej występują i występować będą z najgłośniejszym protestem.
Mowy Radziwiłłów, Jażdżewskich — sławione „radykalne” mowy— gną się w najpoddańszym lojalizmie, a przecież „opinia” na zawsze przylepiła im etykietę narodową. Bo szlachta nasza urodziła się do reprezentowania ojczyzny, jej jedynie w dziedzictwie przypadło duchowe przywództwo narodu, jej tylko wolno bezkarnie szachrować świętościami narodowemi.
Dla niej prasa nasza ma tylko słowa uznania, dla zacnych obywateli, cnotliwych matron — prawdziwych synów ojczyzny.
Ta sama prasa, która radowała się pogromem socyalistów niemieckich — jedynych obrońców ludu polskiego—ta prasa sprzedajna, twórczyni „opinii narodowej”.

 Opracował: Administrator

Copyrighted Image